قهرمان ميرزا عين السلطنه
1502
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
ايران و ضرر قرض به روس از قرارى كه وزيرمختار دولت انگليس براى حضرت و الا نوشته بود اين استقراض از دولت روس شده و مبلغ آن ده مليون است . روسها دولت ايران را بواسطهء اين قرض بردند . كى است كه از عهدهء اداى آن برآيد . فوت عضد الدوله و ضعار او ! شاهزاده سلطان احمد ميرزا عضد الدوله ابن خاقان خلد آشيان فوت كرده . اين شاهزاده از تمام اولاد خاقان مغفور خوشبختتر بود . در اين دوره هيچكس به اقبال او نبود . اولاد او الان مالك الرقاب ايرانند . گفتند وقتى كه اتابيك اعظم عين الدوله و سپهسالار را به حضور برده بود عرض كرده بود صغار مرحوم شاهزادهاند ، رعايت آنها خيلى لازم است . اولاد او از روزى كه در گهواره گذاشته [ شده ] اند تا حال خوشبختترين مردماند . عوائد حكومت و فاضل خمسه فاضل خمسه را هنوز قرارى ندادهاند . ماليات هم الحمد لله تمام وصول شده . اگر پانصد تومان باقى در محل داشته باشيم . امسال بواسطهء اين موضوعات مداخل خوبى نشد . اگر آن سه بلوك موضوع نشده بود ، ايل هم دست ما بود خيلى بهتر بود . خمسه اگر اين نواقص در كارش نباشد از اغلب حكومتها بهتر است . مرقومهاى از افخم الدوله از كربلاى معلى رسيده بود كه انشاء الله به سلامتى در دهم ماه رمضان بهسمت مكهء معظمه مشرف مىشوند . چه خوب سفرى رفتند . باز مثل آن دفعه من محروم ماندم . شاهزاده خانم و شاهزاده آغا و گلين خانم همراه رفتهاند . اما آنها به مكه نمىروند . در يكى از اماكن مشرفه تا مراجعت حضرت عليه توقف دارند . گلين خانم بنا بود مكه مشرف شود گويا چشمش بهشدت درد گرفته و مانع از اين سياحت شد . در هر صورت عجالة اطلاعى بيش نداريم . دامادى عز الممالك براى امان الله خان عز الممالك دختر مجد الدوله را عروسى كردند . اول بنا بود افسر ملك دختر شاهزاده خانم را بگيرند نمىدانم چه شد كه برهم خورد و قسمت اين شد . دايهء نزهت بيچاره دوقولو زائيده و فورا فوت كرده ، خيلى دلم سوخت . تا حالا به نزهت